انحراف چشم یا استرابیسم چیست؟
انحراف چشم یا استرابیسم چیست؟ حرکت نا صحیح چشم ها به صورت تکی یا هر دو چشم را اصولا انحراف چشم می گویند، این بیماری با نام های دیگری مانند استرابیسم، لوچی و چپ چشمی هم شناخته می شود که بسیاری افراد از دوران کودکی و یا در سنین بالا در اثر عوامل مختلفی به آن دچار می شوند. این بیماری وضعیتی است که در آن چشمها در یک راستا قرار نمی گیرند. مثلا یک چشم در جهتی متفاوت با چشم دیگر می چرخد. در شرایط عادی شش عضله که حرکت چشم را کنترل می نمایند با هم کار می کنند و هر دو چشم را در یک جهت نشان می دهند اما بیماران مبتلا به انحراف چشم در کنترل حرکات چشم مشکل دارند و نمی توانند تراز طبیعی چشمان خود را حفظ نمایند. در این بیماری گاه افراد تنها در یک چشم دچار انحراف می گردند یعنی یک چشم فرمت غیر معقول دارد و نمی تواند مانند چشم دیگر متمرکز باشد.(بهترین جراح استرابیسم)
انحراف چشم چگونه به وجود می اید؟
انحراف چشم در اثر عوامل متعددی می تواند به وجود بیاید، از راه های به وجود آمدن انحراف چشم می توان موارد زیر را نام برد:
- عیوب انکساری که اصلاح نشده اند مانند تنبلی چشم و دیگر عیوب.
- بینایی ضعیف تنها در یک چشم
- فلج مغزی
- سندرم داون
- بیماری هیدروسفالی
- تومورهای مغزی
- داشتن سکته مغزی
- آسیبهای سر، مغزو ماهیچه های چشم
- مشکلات عصبی
- بیماری گریوز
برخی افراد به صورت مادر زادی به این بیماری مبتلا هستند یعنی زمان تولد هم می توان این انحراف را در چشمان آنها مشاهده کرد، برخی افراد هم یکی از اعضای درجه یک خانواده دارای این بیماری است که به فرد منتقل می گردد. در کل باید بگوییم که اصلی ترین علت انحراف چشم ناشی از اختلال در کنترل عصبی عضلانی حرکت چشم است. انحراف چشم اغلب ارثی است، به طوری که حدود ۳۰ درصد از کودکان مبتلا به استرابیسم یکی از اعضای خانواده آنها مشکل مشابهی داشته که کوچک هم به آن مبتلا گشته است.
علائم انحراف چشم یا استرابیسم چیست؟
چشم دارای انحراف با علائم زیادی خود را به نمایش می گذارد که مهمترین آن تغییر شکل ظاهری چشم می باشد، اما علائم دیگری هم دارد که افراد با کمک آنها می توانند به این بیماری پی ببرند و به درمان سریع تر آن بپردازند، این علائم عبارتند از:
- دوبینی
- سردرد
- خستگی شدید چشم
- فشار چشم
- مشکل در خواندن
- حساسیت به نور
- تاری دید
- تکان دادن و چرخاندن مکرر سر برای دید بهتر
- احساس نیاز برای بستن یک چشم هنگام نگاه کردن به چیزی در نزدیکی
در صورتی که به صورت ارثی به انحراف چشم مبتلا نیستید و احساسات می کنید که با علائم لالا مواجه شده اید و تمرکز چشمان شما به هم خورده است حتما به چشم پزشک مراجعه نمایید تا چشمان شما را مورد معاینه و بررسی قرار بدهد و در صورت ابتلا به این بیماری بهترین راه درمان را برای شما انجام بدهد تا انحراف شما از بین برود.
این مطلب را هم بخوانید: قوز قرنیه چیست؟
چگونگی تشخیص استرابیسم
افرادی که بالای چهار ماه که به نظر میرسند دارای بیماری استرابیسم هستند، باید توسط چشم پزشک اطفال معاینه کامل چشم داشته باشند و زمان بیشتری را صرف بررسی نحوه تمرکز و حرکت چشم ها نمایند. برای تشخیص بیماری انحراف چشم همواره راه های زیر انجام می شود:
- در ابتدا اصولا سابقه بیمار یعنی به طور کلی سابقه خانوادگی، مشکلات سلامتی و دارو های مصرفی بیمار و بسیاری علائم دیگر مورد بررسی قرار می گیرد.
- در مرحله دوم بینایی فرد در زمینه خواندن حروف نمودار چشم بررسی می گردد.
- نحوه تمرکز نور اندازه گیری می شود آن هم توسط لنز های اصلاحی.
- تست همترازی و تمرکز گرفته می شود.
- معاینه مردمک برای تعیین سلامت ساختاری داخلی چشم.
اصولا چشم پزشکان برای اطفال و بزرگسالان هنگام مراجعه موارد بالا را انجام می دهند تا در صورت داشتن انحراف چشم به سرعت مورد درمان قرار بگیرند به خصوص کودکان زیرا آنها سریع تر به نتیجه می رسند و درمان می شوند.
بهترین زمان برای عمل انحراف چشم
عمل انحراف چشم هم مانند سایر عمل ها همواره نیاز به زمان خاصی برای درمان دارد مثلا نوزادانی که مبتلا به این بیماری هستند بهترین زمان درمان حدودا بین ۲ تا ۳ سالگی است زیرا در این دوران به راحتی چشم آنها حالت می گیرد و می توان انحراف آنها را از بین برد. در بزرگسالان و کودکان نیز رده سنی خاصی تعیین نشده است اما توصیه شده که در اولین زمان که به این بیماری مبتلا شدید حتما برای درمان اقدام کنید اصولا هر که بیماری کهنه تر شود درمان آن هم سخت تر و زمان بر تر خواهد شد.
درمان انحراف چشم در کودکان، بهتر است در سن مناسب و زود هنگام انجام شود. تشخیص و درمان سریع انحراف چشم در کودکان بسیار مهم است تا دید آنان در درازمدت تحت تاثیر قرار نگیرد. در صورت تشخیص انحراف چشم در کودک، جراحی زودهنگام میتواند بهبود بیشتری را به همراه داشته باشد. پس با رسیدگی در زمان و سن مناسب می توان بیماری را به صورت کامل درمان نمود.
نحوه درمان انحراف چشم یا استرابیسم
برای درمان انحراف چشم یا همان استرابیسم همواره از راه های مختلفی چشم پزشکان استفاده می کنند که این تنوع درمان به دلیل متفاوت بودن حجم بیماری در افراد می باشد. نحوه درمان انحراف چشم به صورت زیر انجام می گیرد:
- در مرحله اول چشم پزشکان از لنز تماسی یا عینک استفاده می کنند که این می تواند تا حدودی به درمان کمک نماید.
- لنز های منشوری لنز های ویژه ای هستند که نور وارد شده به چشم را خم می کنند و از انحراف چشم جلوگیری می نمایند.
- ارتوپتیک یا همان تمرینات چشمی
- تجویز دارو های مخصوص مانند قطره و پماد و تزریق سم بتولینوم نوع آ
- بستن چشم در افرادی که همزمان تنبلی چشم دارند هم می تواند برای انحراف موثر باشد.
- جراحی ماهیچه های چشم
با انجام مراحل بالا اصولا این بیماری را درمان می نمایند، به این گونه بیماران توصیه می شود که روزانه مصرف ویتامین آ داشته باشند تا چشمان آنها تقویت گردد. هر درمان مختص به یک بیمار است چون بیماری در همه افراد یکسان نیست.
دکتر عبدالحسین غفوریان بهترین جراح بیماری های چشم